İstanbul deprem risk haritası 2026: en riskli ilçeler hangileri?

İstanbul'un deprem riski artık eskisi gibi tek bir "derece" numarasıyla değil; AFAD'ın 2019'da yürürlüğe giren Türkiye Deprem Tehlike Haritası'ndaki parsel bazlı "en büyük yer ivmesi" (PGA) değerleriyle ölçülüyor. İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) ve Kandilli Rasathanesi'nin ortak mikrobölgeleme çalışmaları da riskin ilçe sınırlarından çok, zemin yapısına ve fay hattına yakınlığa göre mahalle mahalle, hatta sokak sokak değiştiğini gösteriyor. İşte İstanbul'da hangi ilçelerin risk sıralamasının başında olduğu, olası depremin büyüklüğü ve binanızın riskini nasıl sorgulayabileceğiniz.

İstanbul deprem risk haritası nasıl okunur?

2018'de güncellenip 1 Ocak 2019'da yürürlüğe giren yeni haritayla birlikte "1. derece deprem bölgesi", "2. derece deprem bölgesi" gibi eski sınıflandırma tamamen kaldırıldı. Yerine, her nokta için PGA (en büyük yer ivmesi), SS ve S1 gibi spektral ivme katsayılarını gösteren bir risk modeli getirildi. Bu sistemde deprem tehlikesi artık il ya da ilçe geneli için tek bir sayı değil; koordinata, hatta parsele göre değişen bir değer olarak hesaplanıyor. AFAD'ın resmî haritasından adres bazında sorgulama yapmak mümkün.

İstanbul'da hangi ilçeler risk grubunda?

İBB ve Kandilli Rasathanesi'nin mikrobölgeleme çalışmalarına göre, fay hattına yakınlık ve zemin büyütmesi/sıvılaşma riski en yüksek ilçeler kıyı şeridinde toplanıyor. Avrupa Yakası'nda Avcılar, Küçükçekmece, Bakırköy, Zeytinburnu, Bahçelievler, Güngören, Esenler, Bağcılar, Beylikdüzü ve Esenyurt; Anadolu Yakası'nda ise sahil kesimindeki Kadıköy, Maltepe, Pendik ve Kartal risk sıralamasının üst kısmında yer alıyor. Buna karşılık Çekmeköy, Beykoz, Şile ile Sultanbeyli ve Sancaktepe'nin yüksek kesimleri, zemin yapısı bakımından nispeten daha sağlam kabul ediliyor. Uzmanlar, bu genellemelerin yol gösterici olduğunu ama kesin riskin parsel bazlı zemin etüdüyle belirlenmesi gerektiğini vurguluyor.

Olası İstanbul depremi kaç büyüklüğünde olabilir?

Kuzey Anadolu Fayı'nın Marmara'daki (Ganos-Kumburgaz-Silivri hattı) kilitli segmentlerinde biriken enerji, deprem bilimcilerinin ortak endişe konusu. Farklı uzmanlar farklı üst sınırlar telaffuz etse de tahminler 7,0 ile 7,5 büyüklüğü aralığında toplanıyor. Prof. Dr. Naci Görür'ün uyarısına göre, Kumburgaz Fayı kırılırsa başta Avcılar, Küçükçekmece ve Zeytinburnu olmak üzere kıyı ilçeleri ciddi şekilde etkilenecek ve asıl büyük depremin 7'nin üzerinde olması bekleniyor. İBB'nin 2019 tarihli "İstanbul İli Olası Deprem Kayıp Tahminlerinin Güncellenmesi" raporu da hasar ve can kaybı hesaplamalarını 7,5 büyüklüğünde bir senaryo üzerinden yapmıştı.

İBB'nin ilçe bazlı deprem kayıp tahmini raporlarına nasıl ulaşılır?

İBB'nin hazırlattığı bu rapor, İstanbul'un 39 ilçesinin her biri için ayrı bir kitapçık hâlinde yayımlandı; her kitapçıkta o ilçedeki olası çok ağır hasarlı, ağır hasarlı, orta hasarlı ve hafif hasarlı bina sayıları, tahmini can kaybı ve yaralı sayıları, yol kapanma senaryoları ve geçici barınma ihtiyacı ayrı ayrı hesaplanıyor. Kitapçıklara İBB'nin resmî Deprem Zemin portalından ücretsiz erişilebiliyor. Güncel deprem verileri ve son sarsıntılar için son depremler sayfamızı takip edebilirsiniz.

Binanızın deprem riskini nasıl sorgularsınız?

Bir binanın 6306 sayılı Kanun kapsamında "riskli yapı" olup olmadığını öğrenmenin resmî yolu, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın ebasvuru.csb.gov.tr adresi üzerinden yapılan riskli yapı tespiti başvurusu. Başvuru, kat maliklerinden birinin tek başına talebiyle başlatılabiliyor; lisanslı bir kuruluş binada teknik inceleme yapıyor, sonuç tutanağı muhtarlıkta 15 gün süreyle ilan ediliyor ve bu sürede itiraz edilebiliyor. İtiraz gelmez ya da reddedilirse "Riskli Yapı" şerhi tapuya işleniyor. Başvuru ve takip süreçlerinin büyük kısmı e-Devlet üzerinden yürütülüyor; hesabınız yoksa e-Devlet şifresi nasıl alınır rehberimize göz atabilirsiniz.

Not: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; adres bazlı kesin deprem tehlikesi için AFAD Türkiye Deprem Tehlike Haritası, bina bazlı risk durumu için ise yetkili bir kuruluşa yaptıracağınız zemin etüdü ve resmî riskli yapı tespiti esas alınmalıdır.